آلیاژ، آبکاری و رودیوم؛ چرا سفید گاهی نیاز به نوسازی دارد
بیشتر طلای سفید جواهرات امروزی از دو مرحله می‌گذرد. مرحله‌ی اول ساخت آلیاژ است. آلیاژ طلا و فلزهای سفید بهتنهایی رنگی خاکستری‌مایل، شامپاینی یا کمی مایل به زرد دارد که برای بعضی سلیقه‌ها همان خوب است. مرحله‌ی دوم، که در بسیاری از قطعه‌ها انجام میشود، آبکاری است: روی سطح قطعه لایهی بسیار نازکی از فلزی سفید و براق به نام رودیوم می‌نشانند. رودیوم فلز بسیار سخت و سفید است و همان درخشندگی آینه‌مانندی را میدهد که از طلای سفید انتظار دارید.
چیزی که باید بدانید این است که لایهی آبکاری نازک است. با ساییدگی، تماس با پوست، مواد شوینده و گذر زمان، کم‌کم کمرنگ میشود. وقتی این لایه ساییده شود، زیر آن همان رنگ اصلی آلیاژ دیده میشود، که ممکن است کمی گرمتر یا مایل به زرد باشد. این عیب نیست و نشانهی تقلبی بودن هم نیست. رفتار طبیعی یک سطح آبکاری‌شده است. راه‌حلش این است که قطعه را گاهی آبکاری مجدد کنند. هر چند وقت، به عادت پوشیدن، نوع مصرف و جنس پوست شما بستگی دارد. قطعه‌هایی که بیشتر ساییده می‌شوند، مانند انگشتر و دستبند، زودتر آبکاری خود را از دست می‌دهند. گردنبند و گوشواره که تماس کمتری دارند، دیرتر تغییر می‌کنند.
اگر قطعه‌ای فقط با آلیاژ سفید ساخته شده و آبکاری ندارد، رنگش پایدارتر است ولی کمی کدرتر و گاهی گرمتر دیده میشود. هیچ‌کدام از این دو حالت بهتر یا بدتر مطلق نیست؛ انتخاب به سلیقه و تحمل شما بستگی دارد. نکته‌ی عملی این است که پیش از پرداخت بپرسید:
- این قطعه آبکاری رودیوم دارد یا فقط آلیاژ سفید است؟
- اگر رنگ آن با زمان تغییر کرد، آبکاری مجدد را کجا و چطور میشود انجام داد؟ آیا خود فروشگاه این خدمت را دارد؟
- آیا قطعه‌های دیگر سرویس هم یک‌جور ساخته شده‌اند؟
دو سؤال آخر مهم‌اند چون ما در این صفحه نمی‌توانیم برای مانا گلد خدمت یا قیمتی را تعهد کنیم. پاسخ را مستقیم از مشاور بگیرید و در صورت امکان بنویسید یا فاکتور را ببینید.
سفید، زرد و رزگلد؛ مقایسه‌ی کنار هم
بسیاری از خریداران در واقع بین سه رنگ مردد هستند. جدول زیر حال‌وهوای هر رنگ را کنار هم می‌گذارد. این مقایسه‌ی عمومی است و ممکن است قطعه‌ای از آن استثنا باشد.
| ویژگی | طلا سفید | طلا زرد | رزگلد |
|---|
| رنگ | نقره‌ای تا خاکستری روشن | زرد کلاسیک و گرم | صورتی‌مایل مسی |
| عیار ۱۸ | ۷۵ درصد طلا | ۷۵ درصد طلا | ۷۵ درصد طلا |
| ثبات رنگ | اگر آبکاری شده باشد، با زمان کمرنگ میشود | پایدار | پایدار |
| نیاز به نوسازی | ممکن است آبکاری مجدد بخواهد | معمولاً فقط براق‌سازی | معمولاً فقط براق‌سازی |
| سبک غالب | مدرن، هندسی، رسمی | سنتی و مجلسی | رمانتیک و مینیمال |
| رنگ تکمیلی خوب | نگین‌های روشن، پوست خنک | هر نوع نگین و پوست گرم | نگین‌های ملایم |
برای رنگ‌ها و تفاوتشان یک مقاله‌ی جداگانه هم در وبلاگ داریم؛ آن‌جا بیشتر جنبه‌ی اطلاعاتی دارد و این صفحه برای تصمیم خرید است.
سفید، پوست و لباس؛ یک قاعده‌ی استایل، نه قانون
در استایل رایج می‌گویند پوست‌هایی که زیرتون سرد و صورتی‌مایل دارند با طلای سفید هماهنگ‌ترند و پوست‌های گرمتر با زرد. این قاعده فقط راهنماست. بهترین آزمایش، پوشیدن قطعه در نور طبیعی و نگاه کردن در آینه است. به‌جای چشم‌داشت به قانون، با خودتان این سه پرسش را بکنید:
- وقتی گردنبند سفید به گردنم میآید، حس می‌کنم صورتم روشن‌تر شده یا بی‌رنگ‌تر؟
- لباس‌هایی که بیشتر می‌پوشم رنگ‌های سرد دارند (آبی، خاکستری، سفید) یا گرم (قهوه‌ای، سبز زیتونی، نارنجی)؟
- زیورهای دیگرم (ساعت، گیره‌ی مو، حلقه) چه رنگی هستند؟
اگر بیشتر زیورهایتان سفید یا نقره‌ای است، سرویس سفید ساده‌تر با آن‌ها ترکیب میشود. اگر همه‌ی زیورهایتان زرد است، شاید یک سرویس دورنگ منطقی‌تر باشد. بسیاری از قطعه‌ها، به‌خصوص در سبک تیفانی و سبک ونکلیف، به رنگ سفید هم ساخته می‌شوند. پس انتخاب سبک و انتخاب رنگ مستقل‌اند.
سفید برای سرویس، انگشتر یا نیم‌ست
سرویس شامل گردنبند، گوشواره، دستبند و گاهی انگشتر است. اما رنگ سفید همه‌ی قطعه‌ها را یک‌جور نمی‌پوشاند. دو قاعده‌ی کلی:
- قطعه‌های کم‌ساییدگی مثل گردنبند و گوشواره، آبکاری را مدت بیشتری نگه می‌دارند. اگر مراقبت کم می‌خواهید، سفید در این دو قطعه ریسک کمتری دارد.
- قطعه‌های پرتماس مثل انگشتر و دستبند، زودتر رنگ اصلی آلیاژ را نشان می‌دهند. اگر می‌خواهید همیشه سفید بماند، آماده‌ی آبکاری مجدد باشید.
برای انگشتر بهتنهایی، صفحهی انگشتر طلا سفید راهنمای مخصوص دارد و برای مجموعه‌ی دوتکه نیم‌ست طلا سفید را ببینید. اگر سرویس را برای عروس می‌خواهید، توصیه‌های کلی‌تر در سرویس طلا عروس آمده است.
نکته‌ی مهمی که کمتر کسی می‌گوید: تک‌تک قطعه‌های یک سرویس سفید باید هم‌رنگ باشند. اگر گردنبند و گوشواره در دو زمان یا دو کارگاه آبکاری شده باشند، ممکن است سفیدیشان کمی فرق کند. این تفاوت کنار هم دیدنِ قطعه‌ها در یک نور مشخص میشود. پیش از پرداخت، همه‌ی قطعه‌ها را کنار هم زیر نور پنجره بگذارید.
بررسی کیفیت و مدارک پیش از خرید
برای سرویس سفید، علاوه بر بررسی‌های همیشگی طلا، چند چیز دیگر هم هست. هر کدام را با فروشنده روشن کنید:
- عیار و مهر. عیار ۱۸ (۷۵۰) باید روی قطعه یا در فاکتور مشخص باشد. رنگ سفید بهانه‌ای برای ننوشتن عیار نیست.
- وزن. وزن هر قطعه را جدا ببینید و در فاکتور تطبیق دهید. صفحهی ضمانت توضیح میدهد فروشگاه چه چیزی را در فاکتور می‌آورد.
- آبکاری یا بدون آبکاری. بپرسید و ثبت کنید.
- ترکیب آلیاژ و حساسیت. بعضی آلیاژهای سفید ممکن است فلزاتی داشته باشند که برای پوست حساس مشکل می‌سازد. اگر سابقه‌ی حساسیت فلز دارید، پیش از خرید ترکیب را بپرسید و در صورت لزوم از پزشک نظر بخواهید. ما درباره‌ی حساسیت پوستی ادعای قطعی نمی‌کنیم.
- سفیدی هماهنگ قطعه‌ها. همه‌ی قطعه‌ها را کنار هم ببینید.
- خدمات پس از خرید. نوسازی آبکاری، تعمیر قفل و اصلاح اندازه چه شرایطی دارد و آیا فروشگاه این خدمات را انجام میدهد یا نه.
بدیهی است که پیش از خرید هر قطعه را زیر نور ببینید. نور مغازه معمولاً سفیدی را شدیدتر از نور خانه نشان میدهد. اگر ممکن است، قطعه را کنار پنجره هم ببینید.
قیمت سرویس طلا سفید چطور حساب میشود
روش قیمت‌گذاری با رنگ تغییر نمی‌کند. فرمول به این صورت است: ارزش طلا برابر وزن در قیمت روز هر گرم ۱۸ عیار؛ اجرت، درصدی از آن؛ سود فروشنده ۷ درصد روی مجموع طلا و اجرت؛ و مالیات ۱۰ درصد روی مجموع اجرت و سود. تفاوت احتمالی قیمت بین دو سرویس هم‌وزن (سفید و زرد) از درصد اجرت و هزینهی آبکاری میآید، نه از عیار. قیمت روز طلا را این‌جا نمی‌نویسیم چون هر روز عوض میشود.
مثال فرضی: فرض کنید قیمت هر گرم ۱۰۰ واحد باشد (عدد واقعی نیست). سرویسی ۱۲ گرمی با اجرت ۱۰ درصد را حساب می‌کنیم:
- ارزش طلا: ۱۲ × ۱۰۰ = ۱٬۲۰۰ واحد.
- اجرت: ۱۰٪ از ۱٬۲۰۰ = ۱۲۰ واحد.
- سود: ۷٪ از (۱٬۲۰۰ + ۱۲۰) = ۹۲٫۴ واحد.
- مالیات: ۱۰٪ از (۱۲۰ + ۹۲٫۴) = ۲۱٫۲۴ واحد.
- جمع: ۱٬۲۰۰ + ۱۲۰ + ۹۲٫۴ + ۲۱٫۲۴ ≈ ۱٬۴۳۳٫۶ واحد.
حالا فرض کنید همان سرویس با طرح و رنگ دیگر اجرت ۱۲ درصد داشته باشد. اجرت ۱۴۴، سود ۹۴٫۰۸ و مالیات ۲۳٫۸۱ میشود و جمع حدود ۱٬۴۶۱٫۹ واحد. یعنی دو درصد اختلاف اجرت، حدود ۲۸ واحد اختلاف نهایی می‌سازد. اگر دو گزینه‌ی سفید و زرد این‌قدر اختلاف نشان می‌دهند، می‌پرسید: آیا این تفاوت دلیل دارد؟ پاسخ را از فروشنده بخواهید. بخش آبکاری در بعضی قطعه‌ها در اجرت لحاظ شده است. در بعضی قطعه‌ها ممکن است جدا باشد؛ پس هر دو را بپرسید.
اگر بودجه‌ی مشخصی دارید، ابزار زیر وزن تقریبی را از بودجه حساب میکند. آن را برای مقایسه‌ی دو رنگ هم می‌توانید به کار ببرید: درصد اجرت دو گزینه را جدا وارد کنید و ببینید با همان بودجه چند گرم می‌خرید.
